ભારત સરકારના મુખ્ય વૈજ્ઞાનિક સલાહકાર ડો. કે. વિજય રાઘવાને કહ્યું છે કે દેશમાં કોવિડ -19 માટે રસી બનાવવાની પ્રક્રિયા જોરશોરથી ચાલી રહી છે અને ઓક્ટોબર સુધીમાં કેટલીક કંપનીઓ તેના પૂર્વ-ક્લિનિકલ અભ્યાસ સુધી પહોંચી શકશે. તેમણે કહ્યું કે વિશ્વભરમાં રસી બનાવવા માટેની ચાર પ્રક્રિયાઓ છે. આ તમામ ચાર પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ ભારતમાં કોવિડ -19 ની રસી બનાવવા માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે.

Photo Credit

ડો.રાઘવાને કહ્યું, ‘કેટલીક કંપનીઓ ફલૂની રસીના પાછળના ભાગમાં આર એન્ડ ડી કરી રહી છે, એવું લાગે છે કે ઓક્ટોબર સુધીમાં પૂર્વ ક્લિનિકલ અભ્યાસ થશે. કેટલાક ફેબ્રુઆરી 2021 સુધીમાં પ્રોટીન બનાવવાની અને રસી બનાવવાની પ્રક્રિયામાં છે. કેટલાક સ્ટાર્ટઅપ્સ અને કેટલાક શિક્ષણવિદો પણ રસી બનાવવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે. અમે વિદેશી કંપનીઓ સાથે પણ ભાગીદારી કરી રહ્યા છીએ. તેમણે કહ્યું કે અમે કેટલીક વિદેશી કંપનીઓ સાથે ભાગીદારીમાં અગ્રેસર છીએ જ્યારે અમે કેટલાક દ્વારા અગ્રેસર છે.

રસી બનાવવા માટેના 10 ગણો ખર્ચ થશે
તેમણે કહ્યું કે સામાન્ય રીતે રસી બનાવવામાં 10 થી 15 વર્ષ લાગે છે અને તેમની કિંમત 200 મિલિયનથી 300 મિલિયન ડોલર આવે છે. કોવિડ -19 એક વર્ષમાં રસી વિકસાવવાનું લક્ષ્ય છે, તેથી ખર્ચ સો ગણો વધીને 20 અબજ ડોલરથી 30 અબજ ડોલર થઈ શકે છે.

તેમણે કહ્યું, “સામાન્ય રીતે રસી તૈયાર કરવામાં 10 થી 15 વર્ષ લાગે છે અને તેની કિંમત 200 કે 300 મિલિયન ડોલર છે. હવે અમારો પ્રયાસ 10 વર્ષ ઘટાડીને એક વર્ષમાં રસી વિકસાવવાનો છે. પછી આપણે કેટલાક મોરચે એક સાથે આગળ વધવું જોઈએ. તેને ડિસ્ટ્રિબ્યુશન લેવલથી રેગ્યુલેટરી સિસ્ટમ ઝડપી બનાવવી પડશે અને ત્યારબાદ ખર્ચ વધુ કરીને 2 થી 3 અબજ થઈ શકે છે. ‘

Photo Credit

ભારતની રસી દુનિયામાં ટોચ પર છે
ડો.રાઘવાને જણાવ્યું હતું કે ભારતમાં તૈયાર કરવામાં આવેલી રસી વિશ્વના ટોચના વર્ગની છે. દેશ માટે ગૌરવની વાત છે કે વિશ્વભરના બાળકોને અપાયેલી ત્રણ રસીમાંથી બે ભારતમાં બનાવવામાં આવે છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં, રસી કંપનીઓ માત્ર મેન્યુફેક્ચરિંગ જ કરી રહી છે, પરંતુ આર એન્ડ ડીમાં પણ રોકાણ કરી રહી છે. એ જ રીતે અમારા પ્રારંભ પણ આ ક્ષેત્રમાં મોટો ફાળો આપી રહ્યા છે. આ સિવાય, વ્યક્તિગત શૈક્ષણિક પણ આ કાર્ય કરી રહ્યું છે.

Photo Credit

આ ચાર સ્ટેપ રસી બનાવે છે
દેશના મુખ્ય વૈજ્ઞાનિક સલાહકારે પણ પત્રકાર પરિષદમાં રસી બનાવવાની ચાર રીતો વિશે માહિતી આપી હતી. તેમણે કહ્યું, ‘પ્રથમ અભિગમ એમઆરએનએ રસી છે. આમાં, તેઓ વાયરસની આનુવંશિક સામગ્રી લે છે અને તેને ઇન્જેક્ટ કરે છે. આપણું શરીર તેને વાયરલ પ્રોટીનમાં સ્થાનાંતરિત કરે છે. પછી રોગપ્રતિકારક પ્રતિક્રિયા તૈયાર થાય છે જ્યારે વાયરસ શરીરમાં પ્રવેશ કરે છે. બીજો અભિગમ એ પ્રમાણભૂત રસી છે. તેઓ વાયરસનું નબળું સંસ્કરણ લે છે. અમારી પાસે રોટાવાક રસી રોટાવાક તાણમાંથી બનાવવામાં આવી હતી. કોવિડ -19 માટે પણ પ્રયત્ન કરવામાં આવી રહ્યો છે. ત્રીજી પદ્ધતિ એ છે કે વાયરસના પ્રોટીન કોડિંગ પ્રદેશને બીજા વાયરસના પાછળના ભાગમાં લાગુ કરીને એક રસી બનાવવી. ચોથી રીતે, વાયરસના પ્રોટીન લેબમાં બનાવવામાં આવે છે અને અન્ય ઉત્તેજના સાથે લાગુ પડે છે. ડો.રાઘવાને જણાવ્યું કે, આ ચાર પદ્ધતિઓ દ્વારા વિશ્વભરમાં રસી તૈયાર કરવાની પ્રક્રિયા ચાલી રહી છે.

Photo Credit

વિજ્ઞાન અને તકનીકીની મોટી ભૂમિકા
તે જ સમયે, કોવિડ -19 પર રચાયેલી એનઆઈટીઆઈ આયોગના સભ્ય અને સશક્તિકૃત જૂથ -1 ના અધ્યક્ષ ડો.વી.કે.પૌલે કહ્યું કે કોવિડ -19 સામેની લડતમાં વિજ્ઞાન અને તકનીકીની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા છે અને તે આપણા દેશમાં વિજ્ઞાનની વાત છે કે તે ખુશીની વાત છે અને તકનીકીનો અવકાશ વિશાળ છે.

Photo Credit

દેશની તમામ સંસ્થાઓ એક થઈ છે
તેમણે કહ્યું, ‘આઈસીએમઆર, બાયો ટેકનોલોજી વિભાગ, આઈઆઈટી, ભારતીય વિજ્ઞાન સંસ્થાઓ, એનઆઈપીઆરએસ, આઇએસઇઆરએસ, એઇમ્સ, પીજેઆઈ, સીએસઆઈઆર સંસ્થાઓ, ડીએસટી સંસ્થાઓ, ડીઆરડીઓ સંસ્થાઓ, કૃષિ સંસ્થાઓ, અવકાશ, અણુ, ઊર્જા આ દેશ દ્વારા મર્યાદિત સંસાધનો હોવા છતાં આ બધું બનાવ્યું છે. ખુશીની વાત એ છે કે આ તમામ પદ્ધતિઓ કોવિડ -19 સામેની લડતમાં કામ કરી રહી છે. અમારી સંસ્થાઓ અને ઉદ્યોગ એક સાથે ઉભા છે.

Author: ‘જ્ઞાન સાથે ગમ્મત ટીમ’

તમે આ લેખ ‘જ્ઞાન સાથે ગમ્મત’ ના માધ્યમથી વાંચી રહ્યા છો, અમારો આ લેખ વાચવા બદલ આપનો આભાર. જો તમને આ લેખ ગમ્યો હોય તો શેર કરી વધુમાં વધુ લોકો સુધી પહોંચાડો અને તમારા પ્રતિભાવો કોમેન્ટમાં જણાવો.

અને હા, તમને લાગતું હોય કે આ વાર્તા કે લેખ ગમ્યો તો નોંધજો કે આવી જ રીતે રોજિંદા જીવનમાં ઉપયોગી હોય એવી ઘણી બધી લાગણીસભર વાર્તાઓ, સ્વાસ્થ્યવર્ધક માહિતી, ફિલ્મી ખબરો, ધાર્મિક વાતો, રસોઈ રીલેટેડ માહિતી તથા અન્ય રસપ્રદ માહિતીઓ મેળવવા માટે ગુજરાતીઓનું લોકપ્રિય ફેસબુક પેજ “જ્ઞાન સાથે ગમ્મત” લાઈક કરી જોડાઓ તથા જલ્દી જ અમારા દરેક જોક્સ-સુવિચાર સીધા તમારા મોબાઈલમાં મેળવવા માટે અમારી મોબાઈલ એપ પણ આવી રહી છે. થોડી પ્રતીક્ષા કરો.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *